Άνεμος… αναβίωσης (φαίνεται να) πνέει στο project των Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων στην Ελλάδα, καθώς έπειτα από πολύμηνη σιγή ασυρμάτου από πλευράς των αρμόδιων αρχών για το θέμα, η δημοσίευση του Ενοποιημένου Σχεδίου για την Κυβερνητική Πολιτική στέλνει σήμα ότι κάτι αρχίζει να κινείται και προδιαγράφει εξελίξεις για το τρέχον έτος.
Κάτι που προσδοκάται να αμβλύνει τον εντεινόμενο προβληματισμό της αγοράς, που το τελευταίο διάστημα δεν έκρυβε την απογοήτευσή της για το γεγονός ότι ένα εγχείρημα που είχε ξεκινήσει με μεγάλες προσδοκίες το 2022 -με τη δημοσίευση του σχετικού νόμου που έθετε το ρυθμιστικό πλαίσιο- εγκλωβίστηκε στην πορεία σε κλοιό διογκούμενων καθυστερήσεων και ρυθμιστικής αβεβαιότητας.
Τα τέσσερα ορόσημα του 2026 για τα Υπεράκτια Αιολικά Πάρκα
Συγκεκριμένα, ο κυβερνητικός προγραμματισμός εντάσσει την ενίσχυση του νομικού πλαισίου για τα Υπεράκτια Αιολικά Πάρκα στις εμβληματικές μεταρρυθμίσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για το 2026 και προβλέπει τέσσερα ορόσημα που πρέπει να εκπληρωθούν εντός του έτους, αρχής γενομένης από την τροποποίηση του «ιδρυτικού» νόμου 4964/2022 που χρήζει πλέον επικαιροποίησης, κάτι που προβλέπεται να γίνει έως το τέλος Μαρτίου.
Το δεύτερο ορόσημο -που αναμένεται να υλοποιηθεί έως το τέλος Ιουνίου είναι η έκδοση της Υπουργικής Απόφασης για τον καθορισμό της εταιρείας- οχήματος Ειδικού Σκοπού (SPV) που θα συσταθεί από την Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) και θα αναλάβει την εκπόνηση των μελετών στις θαλάσσιες περιοχές που εξετάζεται να αναπτυχθούν θαλάσσια αιολικά στο μέλλον. Θα ακολουθήσει -πάλι εντός του β’ τριμήνου του έτους- η υπουργική απόφαση για την δέσμευση ηλεκτρικού χώρου από τον ΑΔΜΗΕ και θα ακολουθήσει η ΥΑ για τον καθορισμό κατευθυντηρίων γραμμών για τους όρους του διαγωνισμού ανάθεσης των περιοχών όπου θα αναπτυχθούν Υπεράκτια Αιολικά Πάρκα σε ενδιαφερόμενους επενδυτές.
Τα Υπεράκτια Αιολικά και το Ταμείο Ανάκαμψης
Σύμφωνα με πληροφορίες, η επιλογή των τεσσάρων βημάτων του 2026 συνδέεται με την ανάγκη εκπλήρωσης των μεταρρυθμιστικών οροσήμων του Ταμείου Ανάκαμψης που συνδέονται με τα offshore αιολικά και περιλαμβάνονται στην επόμενη αίτηση πληρωμής (8η), με τα χρονικά περιθώρια να στενεύουν, καθώς φτάνουμε στο τέλος του δρόμου του RRF και την ανάγκη να επανασχεδιαστούν τα ορόσημα. Και τούτο διότι το πρώτο βήμα στην όλη διαδικασία, που μέχρι πρότινος ήταν η Κοινή Υπουργική Απόφαση που θα ενεργοποιεί το Εθνικό Σχέδιο Ανάπτυξης για τα Υπεράκτια Αιολικά Πάρκα και σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό προβλεπόταν για τις αρχές του 2024, δύο χρόνια αργότερα δεν έχει εκδοθεί ακόμα. Γι’ αυτό κρίθηκε αναγκαίο να αλλάξει ο χρονισμός των βασικών βημάτων και να προτεραιοποιηθούν άλλες δράσεις, ώστε όταν ωριμάσουν οι συνθήκες για να «βγει στον αέρα» ο χάρτης που θα δείχνει τις προτεινόμενες περιοχές για την ανάπτυξη των Εθνικών Πάρκων, να έχει προετοιμαστεί το έδαφος όσο γίνεται περισσότερο, για να μη χαθεί άλλος χρόνος.
Διαβάστε επίσης: Αύξηση αιολικής ισχύος και νέες επενδύσεις στο ελληνικό δίκτυο το 2025
Στο πλαίσιο αυτό, προκρίθηκε και η αντικατάσταση των «αρχικών» οροσήμων του Ταμείου Ανάκαμψης, που ήταν η ΚΥΑ για το Εθνικό Σχέδιο και το Προεδρικό Διάταγμα για τον χαρακτηρισμό ειδικών περιοχών Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων, τα οποία θεωρούνταν δύσκολο (αν όχι αδύνατο) να υλοποιηθούν εντός των προθεσμιών, με εναλλακτικά ορόσημα, που είναι ακριβώς η σύσταση του SPV, η δέσμευση ηλεκτρικού χώρου και η θεσμοθέτηση του πλαισίου του μελλοντικού διαγωνισμού που θα «τρέξει» η ΡΑΕΕΥ.
Τα νέα χρονοδιαγράμματα
Σε κάθε περίπτωση, με δεδομένες τις μεγάλες καθυστερήσεις που ήδη καταγράφονται, ο στόχος του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα για υπεράκτια αιολική ισχύ της τάξης των 2 GW έως το τέλος της δεκαετίας θεωρείται πλέον μη ρεαλιστικός, με τους πρώτους διαγωνισμούς να αναμένονται -στην καλύτερη περίπτωση- το 2028 και την υλοποίηση των πρώτων έργων «μετά το 2032 και αν…», όπως είχαν επισημάνει πηγές της αγοράς στο συνέδριο Greek Offshore Renewable Energy Conference τον περασμένο Οκτώβριο.
Διαβάστε επίσης: Οι ισχυροί των ESG στην Ελλάδα το 2025
Όσον αφορά τις δράσεις που προγραμματίζονται για φέτος, αρμόδιες πηγές αναφέρουν ότι η εταιρεία ειδικού σκοπού δεν θα είναι «κέλυφος», αλλά άπαξ και συσταθεί θα ξεκινήσει άμεσα τις ανεμολογικές και βυθομετρικές μελέτες στην ευρύτερη περίμετρο των περιοχών που έχουν προδιαγραφεί για τη φιλοξενία υπεράκτιων αιολικών. Όπως είχε υποστηρίξει η επικεφαλής του προγράμματος ανάπτυξης offshore αιολικών της ΕΔΕΥΕΠ, Φλώρα Καραθανάση, το φθινόπωρο, η ίδρυση του SPV θα αναζωπυρώσει το επενδυτικό ενδιαφέρον, που το τελευταίο διάστημα έχει «κατεβάσει ταχύτητες» όχι μόνο λόγω των ελληνικών καθυστερήσεων, αλλά και εξαιτίας της επιδείνωσης του διεθνούς περιβάλλοντος, που αντανακλάται στην αύξηση του κόστους του χρήματος, που έχει επιβαρύνει σημαντικό το μέσο σταθμισμένο κόστος (LCοE) των Υπεράκτιων Αιολικών και των προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα.
