Ο Τερκενλής κατάφερε να κάνει με το τσουρέκι κάτι που ελάχιστα τοπικά γλυκίσματα έχουν πετύχει. Το έβγαλε από τη στενή εποχικότητα, το «σύστησε» σε ένα πολύ ευρύτερο κοινό και δημιούργησε ζήτηση σχεδόν όλο τον χρόνο. Πλέον, το τσουρέκι δεν το συναντά κανείς μόνο στο ζαχαροπλαστείο, αλλά σε αεροδρόμια, επιλεγμένα αστικά σημεία, αυτόνομα καταστήματα και ΣΕΑ.
Κάπως έτσι, ένα προϊόν χειροποίητης λογικής που ξεκίνησε από την Τσιμισκή το 1948 απέκτησε δική του εμπορική ταυτότητα και έγινε η βάση μιας ανθεκτικής επιχείρησης με κύκλο εργασιών 19,02 εκατ. ευρώ το 2025. Την ίδια χρονιά, η εταιρεία αύξησε τα καθαρά της κέρδη από τις 543 χιλ. στις 636 χιλ. ευρώ.
Η πορεία πάντως δεν ήταν ευθύγραμμη. Το 2019, πριν από την πανδημία, οι πωλήσεις είχαν φτάσει τα 18,83 εκατ. ευρώ. Το 2020, με τους περιορισμούς στις μετακινήσεις και το πλήγμα στην περίοδο του Πάσχα, ο τζίρος υποχώρησε στα 10,94 εκατ. ευρώ και η εταιρεία πέρασε σε ζημιές. Το 2021 ήρθε η πρώτη ανάκαμψη στα 13,46 εκατ. ευρώ, το 2022 ο κύκλος εργασιών ανέβηκε στα 17,5 εκατ. ευρώ και το 2023 έφτασε τα 18,71 εκατ. ευρώ, με καθαρά κέρδη πάνω από 1 εκατ. ευρώ. Το 2024, ωστόσο, η εικόνα γύρισε σε πιο συγκρατημένη τροχιά, με τζίρο 18,05 εκατ. ευρώ και καθαρά κέρδη 543 χιλ. ευρώ, πριν η εταιρεία επιστρέψει το 2025 σε ανοδική πορεία.
Από σύμβολο του Πάσχα σε «μασκότ» της Θεσσαλονίκης
Η αφετηρία της εταιρείας εντοπίζεται στο κατάστημα της Τσιμισκή με την Αριστοτέλους. Από εκεί, το όνομα Τερκενλής συνδέθηκε με ένα παραδοσιακό προϊόν που σταδιακά απέκτησε εμπορική ταυτότητα πέρα από την εποχικότητα του Πάσχα. Το τσουρέκι λειτουργεί ως προϊόν-ναυαρχίδα και ως το εμπορικό σύμβολο της εταιρείας. Είναι αυτό που ταξιδεύει πιο εύκολα, αγοράζεται ως κέρασμα, ως δώρο και ως μικρό κομμάτι Θεσσαλονίκης.
Η λογική αυτή συναντάται και σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Το ιταλικό panettone, ένα παραδοσιακό γλυκό με εξίσου έντονη εποχικότητα, έχει αναβαθμιστεί τα τελευταία χρόνια σε προϊόν υψηλής αξίας, με καλύτερες πρώτες ύλες, ιδιαίτερες γεύσεις, προσεγμένη συσκευασία και τιμές πολύ υψηλότερες από τις μαζικές εκδοχές του. Το κοινό σημείο είναι ότι ο καταναλωτής δεν πληρώνει μόνο το προϊόν. Πληρώνει την τεχνική, την παράδοση, την εικόνα και τη μικρή τελετουργία της αγοράς.
Σε αυτό το πεδίο κινείται και ο Τερκενλής. Το τσουρέκι φέρνει την πελατεία αλλά γύρω του έχει στηθεί ευρύτερη γκάμα, με κέικ, muffins, τάρτες, κουλουράκια, croissant και σοκολάτες μεταξύ άλλων. Το τσουρέκι χτίζει την αναγνωρισιμότητα, ενώ η υπόλοιπη γκάμα αυξάνει τη συχνότητα επίσκεψης και τη μέση απόδειξη.
H επέκταση του δικτύου, η δυσκολία της τιμολόγησης και το στοίχημα της κλίμακας
Ο Τερκενλής δεν μεγαλώνει σαν μια κλασική βιομηχανία τροφίμων που κυνηγά αδιακρίτως μερίδιο και θέση στο ράφι. Το δίκτυό του στηρίζεται σε φυσικά καταστήματα και επιλεγμένα σημεία υψηλής κίνησης, με παρουσία σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, αεροδρόμια, σταθμούς, ΚΤΕΛ και ΣΕΑ. Η διανομή είναι μέρος της ταυτότητας, καθώς συνδέει το προϊόν με το ταξίδι, την επίσκεψη και την αυθόρμητη αγορά.
Οι τιμές κινούνται σε σχετικά υψηλά επίπεδα για την κατηγορία. Το γεγονός ότι η εταιρεία συνεχίζει να μεγαλώνει δείχνει ότι υπάρχει κοινό που αποδέχεται αυτή την υπεραξία. Για ένα προϊόν χειροποίητης λογικής, η αξία βρίσκεται στη συνέπεια, στη γεύση, στην εικόνα του καταστήματος και στην αίσθηση ότι παραμένει ξεχωριστό, ακόμη και όταν παράγεται σε μεγαλύτερη κλίμακα.
Με EBITDA κοντά στο 1,26 εκατ. ευρώ και κύκλο εργασιών 19,02 εκατ. ευρώ, η λειτουργική απόδοση κινείται περίπου στο 6,5% με 7%. Πρόκειται για σταθερή κερδοφορία, όμως η αρτοποιία και η ζαχαροπλαστική σε μεγάλη κλίμακα παραμένουν απαιτητικές δραστηριότητες. Η επόμενη πρόκληση είναι να μεγαλώσει χωρίς να χάσει την εμπορική του ταυτότητα. Γιατί στα προϊόντα χειροποίητης λογικής η ανάπτυξη μετριέται στα έσοδα, αλλά η υπεραξία κρίνεται στην εμπιστοσύνη που συντηρεί ο καταναλωτής για το προϊόν, η οποία αν χαθεί, σπάνια επιστρέφει.
