Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου κατέρρευσαν μέσα σε λίγες ώρες, από τη στιγμή που έγινε γνωστό πώς πυκνώνουν οι διπλωματικές διαβουλεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου.
Παρά ταύτα, παραμένουν αδιευκρίνιστα κρίσιμα σημεία του σχεδίου, ειδικά όσον αφορά στο πότε και πώς θα ξανανοίξουν τα στενά του Ορμούζ. Με απλά λόγια, αν το Ορμούζ θα επιστρέψει στην πρότερη κατάσταση ή αν οι Ιρανοί θα διατηρήσουν κάποιου είδους έλεγχο π.χ. με την επιβολή διοδίων.
Όπως σημειώνει σε ειδική της ανάλυση η Kpler, για την αποκατάσταση των ροών στα επίπεδα πριν από τη σύγκρουση, πρέπει να πραγματοποιηθεί πλήρες άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ χωρίς τους όρους που επιβάλλει το Ιράν στην ελευθερία κίνησης των πλοίων. Εάν το Ιράν διατηρήσει τον επιχειρησιακό έλεγχο, ο όγκος διαμετακόμισης ενδέχεται να αυξηθεί από τα τρέχοντα επίπεδα, αλλά δεν θα φτάσει την πλήρη ομαλοποίηση.
Τα σενάρια και οι επιπτώσεις
Τα προηγούμενα σενάρια της Kpler υπέθεταν ότι το Ιράν θα καθίστατο επιχειρησιακά αναποτελεσματικό ή θα υποχωρούσε για να διατηρήσει τη στρατιωτική του ικανότητα και τις εμπορικές του σχέσεις, επιτρέποντας μια σταδιακή εξομάλυνση. Δύο μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, αυτή η υπόθεση αποδυναμώνεται και υπάρχουν αυξανόμενες ενδείξεις ότι το Ιράν μπορεί να επιδιώξει να διατηρήσει τον στρατηγικό έλεγχο του Στενού για όσο το δυνατόν περισσότερο.
Από λειτουργικής άποψης, το Στενό παραμένει υπό αυστηρό ιρανικό έλεγχο. Υπό αυτό το καθεστώς, η πρόσβαση είναι υπό όρους, η ναυσιπλοΐα είναι περιορισμένη και τα ασφάλιστρα κινδύνου παραμένουν αυξημένα. Εάν το status quo επιμείνει ή οι Ηνωμένες Πολιτείες απλώς αποχωρήσουν χωρίς συμφωνία με το Ιράν, η πρόοδος θα είναι περιορισμένη. Υπό αυτό το πλαίσιο, οι διαμετακομίσεις ενδέχεται να αυξηθούν καθώς οι ιδιοκτήτες θα εξοικειώνονται περισσότερο με την έννοια της αντιμετώπισης του Ιράν, αλλά η πλήρης ομαλοποίηση δεν είναι εφικτή.
Ο ιρανικός έλεγχος
Όπως σημειώνει η Kpler, ένα πλήρως ανοιχτό Στενό είναι ασυμβίβαστο με τον μονομερή ιρανικό έλεγχο, καθώς τα υλικοτεχνικά και νομικά εμπόδια λειτουργούν ως φραγμοί στην πλήρη διέλευση. Αυτά περιλαμβάνουν:
- Διαδικασίες έγκρισης για την αδειοδότηση διέλευσης, οι οποίες εισάγουν καθυστερήσεις και αβεβαιότητα
- Υποχρεωτική διέλευση από ιρανικά ύδατα, αυξανόμενα ζητήματα ασφάλισης και συμμόρφωσης
- Πιθανές πληρωμές διοδίων στο IRGC, μια οντότητα που έχει καταχωρηθεί από τις ΗΠΑ
- Πιο σύνθετη πλοήγηση σε σχέση με το καθιερωμένο σύστημα διαχωρισμού κυκλοφορίας του ΙΜΟ
Αυτοί οι περιορισμοί επιβάλλουν ένα αυστηρό ανώτατο όριο στους όγκους μεταφορών. Ενώ οι ροές θα ανακάμψουν σταδιακά, η αξιοποίηση της χωρητικότητας θα παραμείνει διαρθρωτικά περιορισμένη. Με αυτά τα δεδομένα, εκτιμάται ότι οι διαμετακομίσεις θα μπορούσαν να φτάσουν σε ένα μέγιστο περίπου 40-50% της εξαγωγικής ικανότητας της Μέσης Ανατολής στον Κόλπο υπό αυτό το σενάριο . Πέρα από αυτό το επίπεδο, οι λειτουργικές τριβές και ο εμπορικός κίνδυνος θα περιορίσουν τα περαιτέρω κέρδη.
Οι αγορές αργού πετρελαίου μπορούν να απορροφήσουν εν μέρει τις διαταραχές λόγω εναλλακτικών οδών εξαγωγής, όπως η Yanbu. Ωστόσο, άλλα εμπορεύματα δεν έχουν αυτή την ευελιξία. Ως αποτέλεσμα, η μερική επαναλειτουργία επαρκεί για τη σταθεροποίηση των ισοζυγίων αργού πετρελαίου, αλλά θα διατηρήσει τις πληθωριστικές πιέσεις στις αγορές διυλισμένων προϊόντων, LNG και ξηρού χύδην.
Ακόμα κι έτσι, σύμφωνα με την Kpler, το σενάριο του Ιρανικού Ελέγχου μπορεί να είναι πιο ελκυστικό για την αγορά βραχυπρόθεσμα, σε σχέση με το σενάριο μιας παρατεταμένης σύγκρουσης.
