Στην εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη (AI) κυριαρχεί, ο συνιδρυτής της Wikipedia, Τζίμι Γουέιλς, υποστηρίζει ότι η ΑΙ απέχει πολύ από το να φτάσει τα πρότυπα ακεραιότητας και εμπιστοσύνης που έχει χτίσει η διάσημη διαδικτυακή εγκυκλοπαίδεια. Μέσα από το νέο του βιβλίο, ο Γουέιλς προτάσσει το μη κερδοσκοπικό, ανθρωποκεντρικό μοντέλο της Wikipedia ως αντίδοτο στην κυριαρχία των κερδοσκοπικών τεχνολογικών κολοσσών και στις «παραισθήσεις» των αλγορίθμων, την ώρα που η ίδια η πλατφόρμα δέχεται επίθεση τόσο από την αμερικανική Δεξιά όσο και από την ανεξέλεγκτη παραγωγή περιεχομένου από την AI.
Ένα διαφορετικό μοντέλο για το διαδίκτυο
Ο Τζίμι Γουέιλς, στο νέο του βιβλίο με τίτλο «Οι Επτά Κανόνες της Εμπιστοσύνης: Ένα Σχέδιο για τη Δημιουργία Πραγμάτων που Διαρκούν», οραματίζεται ένα διαδίκτυο όπου οργανισμοί όπως η Wikipedia θα αποτελούσαν το πρότυπο, αντί για τους κερδοσκοπικούς γίγαντες όπως η Google και το Facebook. Σε έναν τέτοιο κόσμο, υποστηρίζει, η πόλωση θα ήταν μικρότερη, καθώς το περιεχόμενο δεν θα καθοδηγούνταν από εθιστικούς αλλά ανακριβείς αλγόριθμους, η εμπιστοσύνη του κοινού στις ψηφιακές πλατφόρμες και τους θεσμούς θα ήταν υψηλότερη, και θα υπήρχαν «πολύ λιγότεροι αποκρουστικοί δισεκατομμυριούχοι της τεχνολογίας».
Η διπλή απειλή: Πολιτική και Τεχνολογική
Σήμερα, η Wikipedia βρίσκεται αντιμέτωπη με μια διπλή πρόκληση. Από τη μία πλευρά, δέχεται επίθεση από την αμερικανική Δεξιά, η οποία ενοχλείται από το γεγονός ότι οι πεποιθήσεις της συχνά έρχονται σε αντίθεση με το αυστηρά τεκμηριωμένο περιεχόμενο της εγκυκλοπαίδειας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο Έλον Μασκ, ο οποίος αποκάλεσε τη Wikipedia «Wokepedia» και λάνσαρε τον δικό του ανταγωνιστή βασισμένο στην AI, την Grokipedia, η οποία, σύμφωνα με αναφορές, παράγει κυρίως περιεχόμενο δεξιάς ιδεολογίας με αρκετά λάθη.
Από την άλλη πλευρά, η ίδια η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί ταυτόχρονα απειλή και ευκαιρία. Το αυστηρό σύστημα ελέγχου των γεγονότων από ανθρώπους που διαθέτει η Wikipedia φαντάζει ως το ιδανικό μοντέλο διακυβέρνησης για την AI, ειδικά δεδομένης της τάσης των αλγορίθμων να «εφευρίσκουν» πληροφορίες και να έχουν «παραισθήσεις». Ωστόσο, το κόστος αξιοποίησης της AI είναι μια πρόκληση για έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό που βασίζεται σε δωρεές.
Η ανάγκη για ένα αξιόπιστο μοντέλο
Τη στιγμή που εταιρείες όπως η OpenAI εγκαταλείπουν το μη κερδοσκοπικό τους καθεστώς και αγκαλιάζουν πλήρως το κέρδος, η ανάγκη για ένα εναλλακτικό, αξιόπιστο μοντέλο ανάπτυξης της νέας τεχνολογίας, όπως αυτό που πρεσβεύει η Wikipedia, είναι μεγαλύτερη από ποτέ, σύμφωνα με τον Γουέιλς. Ο συνιδρυτής της Wikipedia τονίζει ότι η δύναμη της ηλεκτρονικής εγκυκλοπαίδειας έγκειται ακριβώς στην κοινότητα των εθελοντών της και στη δέσμευσή της για επαληθεύσιμη γνώση, αρχές που πρέπει να υιοθετήσει και η τεχνητή νοημοσύνη για να κερδίσει την εμπιστοσύνη του κοινού.
