Σε ισχύ τίθεται από αύριο τυπικά, αλλά µε µεταβατική περίοδο µέχρι τον Αύγουστο του 2030, ο νέος κοινοτικός κανονισµός για τις προδιαγραφές ασφαλείας των παιδικών παιχνιδιών. Αν και οι νέες απαιτήσεις έχουν στόχο κατ’ αρχάς την προστασία της δηµόσιας υγείας, καθώς διευρύνεται ο κατάλογος των ουσιών που απαγορεύεται να χρησιµοποιηθούν στα παιδικά παιχνίδια, εµµέσως επιχειρείται και µε αυτό τον τρόπο να µπει ένα «φρένο» στις αθρόες εισαγωγές από τρίτες χώρες και ειδικά από την Κίνα. Σύµφωνα µε τα στοιχεία της Eurostat, η αξία των εισαγωγών παιχνιδιών στην Ευρωπαϊκή Ενωση το 2024 ήταν 7,1 δισ., εκ των οποίων το 80% από την Κίνα, µε τη δεύτερη και τρίτη χώρα προέλευσης να ακολουθούν σε µεγάλη απόσταση (από το Βιετνάµ µε µερίδιο 6% και το Ηνωµένο Βασίλειο µε µερίδιο 3%).
Ανάλογη, βεβαίως, είναι και η εικόνα ειδικά για την Ελλάδα. Η χώρα µας εισήγαγε το 2024 παιχνίδια από τρίτες χώρες συνολικής αξίας 178,59 εκατ., εκ των οποίων οι εισαγωγές από Κίνα ήταν αξίας 155,88 εκατ. ή περίπου 88% των συνολικών εισαγωγών παιδικών παιχνιδιών από τρίτες χώρες.
Η εγχώρια παραγωγή παιχνιδιών, από την άλλη, είναι πολύ µικρή, µε την αξία της να εκτιµάται σε λιγότερο από 20 εκατ. και να επικεντρώνεται κυρίως σε ξύλινα παιχνίδια, ενώ ο αριθµός των εταιρειών που δραστηριοποιούνται στον κλάδο, µεταξύ αυτών πολλές βιοτεχνίες, ανέρχεται σε 97. Από τις πλέον γνωστές εταιρείες µε παραγωγή στην Ελλάδα είναι η «∆εσύλλας», η «EΠΑ», η «Star-Παπαδόπουλος», ενώ η AS Company, εισηγµένη στο Χ.Α., κάνει τον σχεδιασµό και την ανάπτυξη στην Ελλάδα, αλλά όχι και την παραγωγή.
Σύµφωνα µε τον νέο κοινοτικό κανονισµό, στα παιδικά παιχνίδια θα απαγορεύεται η χρήση χηµικών ουσιών που επηρεάζουν το ενδοκρινικό σύστηµα (πρόκειται για τους λεγόµενους ενδοκρινικούς διαταράκτες), το αναπνευστικό σύστηµα ή είναι τοξικές για ένα συγκεκριµένο όργανο.
Οι νέοι κανόνες απαγορεύουν επίσης τη χρήση ουσιών που έχουν ταξινοµηθεί ως καρκινογόνες, µεταλλαξιογόνες ή τοξικές για την αναπαραγωγή. Αλλοι περιορισµοί περιλαµβάνουν τα εξής:
• Γενική απαγόρευση ορισµένων κατηγοριών ευαισθητοποιητικών του δέρµατος (χηµικές ουσίες που προκαλούν αλλεργική αντίδραση έπειτα από επαφή µε το δέρµα).
• Απαγόρευση των παιχνιδιών που έχουν βιοκτόνο λειτουργία.
• Απαγόρευση της επεξεργασίας παιχνιδιών µε βιοκτόνα (εκτός από τα παιχνίδια που προορίζονται για µόνιµη τοποθέτηση σε εξωτερικούς χώρους).
• Οριο στη χρήση συντηρητικών.
• Απαγόρευση της χρήσης αλλεργιογόνων αρωµατικών ουσιών σε παιχνίδια που προορίζονται για παιδιά ηλικίας κάτω των τριών ετών.
• Περιορισµένη απαγόρευση της σκόπιµης χρήσης υπερφθοριωµένων και πολυφθοριωµένων αλκυλιωµένων ουσιών (PFAS) σε παιχνίδια (εξαιρουµένης της χρήσης για τις αναγκαίες ηλεκτρονικές λειτουργίες παιχνιδιών στα οποία η ουσία ή το µείγµα δεν είναι προσβάσιµα για τα παιδιά).
• Απαγόρευση της παρουσίας 10 δισφαινολών στα παιχνίδια.
Σε µια προσπάθεια, εξάλλου, να περιοριστεί ή ακόµη και να εξαλειφθεί η εισαγωγή ακατάλληλων παιχνιδιών, η νέα νοµοθεσία προβλέπει ότι όλα τα παιχνίδια πρέπει να διαθέτουν ψηφιακό διαβατήριο προϊόντος, το οποίο θα περιλαµβάνει πληροφορίες σχετικά µε τη συµµόρφωση µε τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Τα διαβατήρια αυτά µπορούν να σαρώνονται από τις αρχές συνοριακού ελέγχου µε τη χρήση νέου ηλεκτρονικού συστήµατος. Οι εισαγωγείς θα πρέπει να υποβάλλουν ψηφιακά διαβατήρια προϊόντων για όλα τα παιχνίδια στα σύνορα της Ε.Ε., µεταξύ άλλων για εκείνα που πωλούνται διαδικτυακά.
