Στα τέλη Δεκεμβρίου, η Meta κατοχύρωσε πατέντα που περιγράφει πώς ένα μεγάλο γλωσσικό μοντέλο (LLM) θα μπορούσε να «προσομοιώνει» τη δραστηριότητα ενός χρήστη στα κοινωνικά δίκτυα, από το να απαντά σε αναρτήσεις μέχρι να σχολιάζει ή να αλληλεπιδρά με άλλους χρήστες.
«Το γλωσσικό μοντέλο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την προσομοίωση του χρήστη όταν αυτός απουσιάζει από το κοινωνικό δίκτυο, για παράδειγμα όταν κάνει ένα μεγάλο διάλειμμα ή εάν έχει αποβιώσει», αναφέρεται στο κείμενο της πατέντας.
Κύριος συντάκτης εμφανίζεται ο CTO της Meta, Andrew Bosworth, ενώ η αρχική κατάθεση είχε γίνει το 2023.
Εκπρόσωπος της Meta δήλωσε στο Business Insider ότι «δεν υπάρχουν σχέδια για την προώθηση της συγκεκριμένης εφαρμογής», επισημαίνοντας ότι η κατοχύρωση πατέντας δεν συνεπάγεται απαραίτητα και υλοποίηση.
Σε τι θα χρησίμευε κάτι τέτοιο
Στο έγγραφο, η εταιρεία εξηγεί γιατί θεωρεί ότι μια τέτοια τεχνολογία θα μπορούσε να έχει χρησιμότητα. Όταν ένας χρήστης σταματά να δημοσιεύει, είτε επειδή επιλέγει αποχή από τα social media είτε επειδή πεθαίνει, επηρεάζεται η εμπειρία των ακολούθων του. Με απλά λόγια, «τους λείπει».
«Ο αντίκτυπος είναι πολύ πιο σοβαρός και μόνιμος όταν ο χρήστης έχει αποβιώσει και δεν μπορεί να επιστρέψει ποτέ στην πλατφόρμα», σημειώνεται χαρακτηριστικά.
Για να καλύψει αυτό το κενό, η Meta περιγράφει τη δημιουργία ενός ψηφιακού «κλώνου» της διαδικτυακής παρουσίας του χρήστη. Το μοντέλο θα εκπαιδεύεται σε «εξατομικευμένα» δεδομένα, όπως ιστορικές αναρτήσεις, σχόλια, likes και γενικότερη δραστηριότητα, ώστε να αναπαράγει τον τρόπο με τον οποίο ο χρήστης αλληλεπιδρούσε.
Ο ψηφιακός αυτός εκπρόσωπος θα μπορεί να κάνει likes, να σχολιάζει, να απαντά σε προσωπικά μηνύματα, ακόμη και, σύμφωνα με την πατέντα, να συμμετέχει σε βιντεοκλήσεις ή ηχητικές συνομιλίες μέσω προσομοίωσης.
Για δημιουργούς περιεχομένου και influencers που βασίζουν το εισόδημά τους στις πλατφόρμες της Meta, ένα τέτοιο εργαλείο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «ψηφιακός αναπληρωτής» σε περιόδους αποχής.
Η ιδιαίτερη κατηγορία της grief tech
Ωστόσο, η συζήτηση δεν περιορίζεται στη λειτουργικότητα. Θίγει ευθέως ζητήματα ηθικής, ιδιωτικότητας και ψηφιακών δικαιωμάτων μετά θάνατον. Η Edina Harbinja, καθηγήτρια Νομικής στο University of Birmingham και ειδική στα ψηφιακά δικαιώματα και την προστασία δεδομένων μετά θάνατον, εκφράζει επιφυλάξεις. Όπως σημειώνει, το θέμα δεν αφορά μόνο νομικά ζητήματα, αλλά και βαθιά κοινωνικά και φιλοσοφικά ερωτήματα.
Διαβάστε επίσης: Meta: Βάζει φρένο στις «χρυσές» προσλήψεις για την τεχνητή νοημοσύνη
Η Meta δεν εισέρχεται πρώτη στον χώρο της λεγόμενης «grief tech». Ήδη από πριν από περίπου μία δεκαετία, το Facebook είχε εισαγάγει τη δυνατότητα ορισμού «legacy contact» για τη διαχείριση λογαριασμών μετά θάνατον.
Παράλληλα, startups όπως η Replika, που ιδρύθηκε το 2015 από την Eugenia Kuyda μετά την απώλεια φίλου της, και η You, Only Virtual (YOV), που δημιουργήθηκε το 2020 από τον Justin Harrison όταν η μητέρα του διαγνώστηκε με καρκίνο, έχουν ήδη δραστηριοποιηθεί στην ανάπτυξη «ψηφιακών αναπαραστάσεων» αγαπημένων προσώπων.
Αντίστοιχη πατέντα είχε καταθέσει το 2021 και η Microsoft, για chatbot που θα μπορούσε να προσομοιώνει άτομα που έχουν φύγει από τη ζωή, αλλά και φανταστικούς χαρακτήρες ή διασημότητες.
Από το περιθώριο στο mainstream
Σύμφωνα με την Harbinja, η εμπλοκή ενός τεχνολογικού κολοσσού όπως η Meta σηματοδοτεί τη μετάβαση της συγκεκριμένης κατηγορίας τεχνολογίας από το περιθώριο στο mainstream. Παράλληλα, όμως, αναδεικνύεται και το επιχειρηματικό κίνητρο: περισσότερη αλληλεπίδραση, περισσότερο περιεχόμενο, περισσότερα δεδομένα και κατ’ επέκταση, ενίσχυση των ίδιων των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.
Η κοινωνιολογική διάσταση είναι εξίσου κρίσιμη. Ο Joseph Davis, καθηγητής Κοινωνιολογίας στο University of Virginia, εκφράζει ανησυχία για το πώς τέτοια εργαλεία μπορεί να επηρεάσουν τη διαδικασία του πένθους.
«Ένα από τα βασικά στάδια του πένθους είναι η αποδοχή της απώλειας», σημειώνει. «Αφήστε τους νεκρούς να παραμείνουν νεκροί. Η ιδέα ότι τους “επαναφέρουμε”, έστω και ψηφιακά , δημιουργεί σύγχυση για το τι είναι πραγματικά παρόν και τι όχι».
