Με στόχο να μη χαθεί ούτε μία υπόθεση που μπορεί να αποφέρει πρόσθετα φορολογικά έσοδα, η ΑΑΔΕ θέτει σε εφαρμογή ένα εκτεταμένο σχέδιο ελέγχων, ενεργοποιώντας όλες τις ελεγκτικές της δυνάμεις πριν από την εκπνοή του 2026. Στο μικροσκόπιο μπαίνουν υποθέσεις φορολογίας εισοδήματος, ΦΠΑ, ακινήτων και λοιπών φορολογικών αντικειμένων που παραγράφονται στις 31 Δεκεμβρίου, ενώ βασικό «όπλο» των ελεγκτών θα αποτελέσουν οι ηλεκτρονικές διασταυρώσεις τραπεζικών λογαριασμών και φορολογικών δηλώσεων.
Όπως σημειώνει ρεπορτάζ της Καθημερινής,οι ελεγκτικές υπηρεσίες διαθέτουν πλέον περιορισμένο χρονικό περιθώριο για να ολοκληρώσουν χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις και να προχωρήσουν, όπου απαιτείται, σε καταλογισμό φόρων και προστίμων, καθώς από την 1η Ιανουαρίου 2027 πολλές από αυτές δεν θα μπορούν πλέον να ελεγχθούν.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό έως το τέλος Σεπτεμβρίου, όλες οι ΔΟΥ και τα ελεγκτικά κέντρα θα πρέπει να αποστείλουν στην κεντρική διοίκηση της ΑΑΔΕ αναλυτικές καταστάσεις με τις υποθέσεις που οδηγούνται σε παραγραφή μέσα στο 2026. Από αυτές θα επιλεγούν κατά προτεραιότητα όσες εμφανίζουν το μεγαλύτερο δημοσιονομικό ενδιαφέρον και αυξημένες ενδείξεις φορολογικών παραβάσεων.
Καθοριστικό ρόλο στους ελέγχους θα έχει το Σύστημα Μητρώου Τραπεζικών Λογαριασμών και Λογαριασμών Πληρωμών. Μέσω του πληροφοριακού συστήματος πραγματοποιούνται διασταυρώσεις τραπεζικών κινήσεων με τα στοιχεία που έχουν δηλωθεί στις φορολογικές δηλώσεις, ώστε να εντοπίζονται αδικαιολόγητες αποκλίσεις, αδήλωτα εισοδήματα και ύποπτες συναλλαγές.
Οι προθεσμίες παραγραφής αφορούν διαφορετικά φορολογικά έτη, ανάλογα με τη φύση κάθε υπόθεσης και τις ειδικές διατάξεις που εφαρμόζονται. Ειδικότερα:
- Φορολογικό έτος 2022. Παραγράφονται οι υποθέσεις επιχειρήσεων και ελεύθερων επαγγελματιών που χρησιμοποιούν ηλεκτρονική τιμολόγηση μέσω του MYDATA και υπάγονται στο καθεστώς τριετούς παραγραφής αντί της συνήθους πενταετίας.
- Φορολογικό έτος 2020. Αφορούν τις δηλώσεις εισοδήματος και ΦΠΑ της χρήσης 2019, εφόσον είχαν υποβληθεί εμπρόθεσμα ή εκπρόθεσμα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024. Για τις υποθέσεις αυτές εφαρμόζεται η γενική πενταετής παραγραφή. Παράλληλα, στο τέλος του 2026 ολοκληρώνεται και η δυνατότητα ελέγχου των τραπεζικών κινήσεων του 2020. Αντίθετα, οι κινήσεις λογαριασμών έως και το 2019 έχουν ήδη παραγραφεί.
- Φορολογικό έτος 2018. Εδώ εντάσσονται υποθέσεις για τις οποίες οι δηλώσεις της χρήσης 2018 κατατέθηκαν εκπρόθεσμα μέσα στο 2024. Η καθυστερημένη υποβολή ενεργοποιεί τριετή παράταση της παραγραφής πέραν της αρχικής πενταετίας.
- Φορολογικό έτος 2015. Παραγράφονται οι υποθέσεις εισοδήματος και ΦΠΑ της χρήσης 2015 στις οποίες προέκυψαν μεταγενέστερα στοιχεία που στοιχειοθετούν σοβαρή φοροδιαφυγή, όπως πλαστά ή εικονικά φορολογικά στοιχεία. Ως συμπληρωματικά στοιχεία δεν θεωρούνται οι κινήσεις τραπεζικών λογαριασμών στο εσωτερικό, ενώ υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις μπορούν να ληφθούν υπόψη στοιχεία από λογαριασμούς του εξωτερικού. Επίσης, στο τέλος του έτους παραγράφονται και οι υποθέσεις ΦΠΑ του 2015 στις οποίες δεν είχε υποβληθεί εκκαθαριστική δήλωση, καθώς γι’ αυτές ισχύει δεκαετής προθεσμία.
- Φορολογικό έτος 2010. Για περιπτώσεις όπου δεν είχε υποβληθεί ποτέ δήλωση φορολογίας εισοδήματος ή αυτή υποβλήθηκε εκπρόθεσμα, η φορολογική διοίκηση μπορεί να ασκήσει δικαίωμα ελέγχου έως και 15 χρόνια μετά το έτος υποβολής της υποχρέωσης. Ακόμη και αν η δήλωση κατατεθεί στα τελευταία χρόνια της περιόδου αυτής, η συνολική διάρκεια της παραγραφής δεν μπορεί να υπερβεί τη δεκαπενταετία.
Πότε παρατείνεται η παραγραφή
Η νομοθεσία προβλέπει ότι η προθεσμία παραγραφής μπορεί να επεκταθεί σε ειδικές περιπτώσεις, μεταξύ των οποίων: • Οταν μέσα στο τελευταίο έτος της πενταετίας υποβάλλεται αρχική ή τροποποιητική δήλωση ή προκύπτουν νέα στοιχεία από πηγές εκτός της φορολογικής διοίκησης που αποκαλύπτουν φορολογική οφειλή. Στην περίπτωση αυτή η παραγραφή παρατείνεται κατά ένα έτος και μόνο για το συγκεκριμένο αντικείμενο του ελέγχου.
