Αν και τα τελευταία χρόνια η μετανάστευση των Ελλήνων δεν θυμίζει την ένταση της περιόδου 2010–2015, η τάση παραμένει υπαρκτή. Σύμφωνα με τη νεότερη έρευνα της διαΝΕΟσις («Τι πιστεύουν οι Έλληνες», 2024), ποσοστό 60,7% των ερωτηθέντων δηλώνει διατεθειμένο να εγκαταλείψει τη χώρα για μια καλύτερη επαγγελματική προοπτική.
Η επιθυμία αυτή δεν σχετίζεται μόνο με τις οικονομικές απολαβές. Η ανάγκη για αξιοκρατία, σταθερότητα, κοινωνική ασφάλεια και βελτιωμένες συνθήκες διαβίωσης είναι εξίσου καθοριστική. Η έξοδος από την Ελλάδα εξακολουθεί να προσελκύει ειδικευμένο εργατικό δυναμικό, με το βλέμμα στραμμένο σε πόλεις και χώρες που μπορούν να προσφέρουν βιώσιμες ευκαιρίες καριέρας.
Τα στοιχεία πίσω από την τάση
Η Ελληνική Στατιστική Αρχή καταγράφει 156.465 αποχωρήσεις Ελλήνων για τα έτη 2022 και 2023. Τα κίνητρα δεν περιορίζονται στους χαμηλούς μισθούς –που υπολείπονται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου– αλλά επεκτείνονται στην επιθυμία για ποιοτική δημόσια διοίκηση και προσωπική εξέλιξη.
Έρευνα του 2018 από την ICAP People Solutions είχε αναδείξει ως βασική αιτία αναχώρησης την έλλειψη αξιοκρατίας, και δευτερευόντως την οικονομική κρίση. Αυτά τα στοιχεία εξακολουθούν να έχουν σημασία, παρά τις πρόσφατες βελτιώσεις σε μακροοικονομικό επίπεδο.
Οι πόλεις με τις περισσότερες ευκαιρίες
Σύμφωνα με τον Global Job Difficulty Index του CVwizard.com –ο οποίος βασίζεται σε δεδομένα από τις 65 κορυφαίες πόλεις παγκοσμίως, αξιολογώντας μεταξύ άλλων τον αριθμό διαθέσιμων θέσεων ανά κάτοικο και τους μέσους μισθούς– η λίστα με τις πόλεις που προσφέρουν τις περισσότερες εργασιακές ευκαιρίες διαμορφώνεται ως εξής:
- Βοστώνη
- Ζυρίχη
- Σαν Φρανσίσκο
- Ουάσιγκτον
- Βασιλεία
- Βέρνη
- Κοπεγχάγη
- Ατλάντα
- Νέα Υόρκη
- Λος Άντζελες
Οι περισσότερες από αυτές εντοπίζονται σε τέσσερις χώρες: ΗΠΑ, Ελβετία, Δανία και Λουξεμβούργο.
Πόσο εφικτή είναι η μετάβαση;
Παρά τις ευκαιρίες που προσφέρουν οι ΗΠΑ, η αυστηρή μεταναστευτική πολιτική καθιστά δύσκολη την έκδοση visa. Ωστόσο, η έντονη ελληνική παρουσία στη Βοστώνη και τη Νέα Υόρκη, καθώς και οι προοπτικές καριέρας στους τομείς της τεχνολογίας και της έρευνας, κρατούν τις ΗΠΑ ψηλά στις προτιμήσεις.
Αντίθετα, οι ευρωπαϊκοί προορισμοί παραμένουν πιο προσβάσιμοι, λόγω της ελεύθερης κυκλοφορίας εντός Ε.Ε. και της γεωγραφικής εγγύτητας. Ιδιαίτερα η Ελβετία, αν και εκτός Ε.Ε., αποτελεί σταθερά δημοφιλή προορισμό, με πάνω από 40.000 Έλληνες να ζουν εκεί ήδη. Οι υψηλές αμοιβές, η φορολογική σταθερότητα και η ποιότητα ζωής είναι καθοριστικοί παράγοντες προσέλκυσης.
Δανία και Λουξεμβούργο: Κρυφά αουτσάιντερ
Η Κοπεγχάγη και το Λουξεμβούργο εμφανίζουν εξαιρετικές επιδόσεις στον Παγκόσμιο Δείκτη Δυσκολίας Εργασίας, αλλά δεν έχουν ακόμη μπει δυναμικά στο επίκεντρο των Ελλήνων μεταναστών. Ωστόσο, οι αριθμοί μεταβάλλονται:
- Στη Δανία κατοικούν σήμερα 5.390 Έλληνες, με τους μισούς σχεδόν στην πρωτεύουσα.
- Στο Λουξεμβούργο η ελληνική κοινότητα αριθμεί 4.500 άτομα.
Οι δύο χώρες εμφανίζουν ισχυρή ζήτηση για ειδικευμένο εργατικό δυναμικό σε τεχνολογία πληροφοριών, χρηματοοικονομικά, κατασκευές, ενέργεια, logistics και υγεία. Η Δανία δίνει επιπλέον έμφαση στην πράσινη ανάπτυξη, ενώ το Λουξεμβούργο αναζητά νομικούς, επαγγελματίες HR και εκπαιδευτικούς.
Το 2025 βρίσκει τη νέα γενιά Ελλήνων εργαζομένων πιο ενημερωμένη και στρατηγική στις επιλογές της. Η μετανάστευση παραμένει επιλογή καριέρας, όχι απλώς λύση ανάγκης. Οι προορισμοί διαφοροποιούνται ανάλογα με τα επαγγελματικά πεδία, τα προσωπικά δίκτυα και τις συνθήκες υποδοχής.
Η Ελβετία φαίνεται να συγκεντρώνει σημαντικά πλεονεκτήματα, αλλά η εξέλιξη των πολιτικών εργασίας στην υπόλοιπη Ευρώπη και η ζήτηση για ταλέντο σε νέους τομείς μπορεί να μετατοπίσει την προτίμηση σε χώρες όπως η Δανία και το Λουξεμβούργο.